Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
74
91
7
1
Deze ideeën werden reeds ingediend
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Creëren van optimaal habitat voor het onderwaterleven
Door het verbeteren van de waterkwaliteit is er steeds meer leven in de Heulebeek. Van kleine insecten tot vissen. Alleen is een betere waterkwaliteit niet het enige dat nodig is om een hoge biodiversiteit te verwezenleken. Belangrijke zaken die in acht genomen moeten worden zijn:
1) wegnemen van obstakels in de Heulebeek die migratie van allerlei dieren mogelijk maakt
2) zorgen dat het rivierprofiel mooi door het landschap kan meanderen zodat een variatie in stroming ontstaat, die op zich dan weer zal resulteren in verschillende types habitat (vb. traagstromende vs snelstromende stukken
3) (inheemse) waterplanten plaatsen, zowel oevervegetatie (vb. riet) als onderwatervegetatie (vb. hoornblad)
Een hoge diversiteit is niet alleen noodzakelijk om een stabiel ecosysteem te creëren, ook zal dit zich positief terug vertalen naar de mensen. Vb. het inperken van een overlast aan muggen, wat vaak het geval is bij biologisch arme waterpartijen.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Sensibiliseren
o Een informatiegids of folder opstellen waar de aandachtspunten zijn in opgenomen voor afvoer van hemelwater en afvalwater + belang infiltratie & buffering + opsomming subsidiemogelijkheden.
o Zichtbaar maken op het terrein van bestaande problematieken
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Verwijder vervuilde bagger en ander afval
De Heulebeek is algemeen bekend als er nogal vervuilde beek. Dat wil zeggen dat dat probleem eerst moet worden opgelost, voordat er nieuwe maatregelen genomen kunnen worden. Door de vervuilde bagger (die afvalstoffen vasthoudt, maak je een goede start om de waterkwaliteit te verhogen.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Aanleg wachtbekken, overstroombare weide in bovenloop
Landbouwer in Zonnebeke wil gerust samenwerken met de overheid om een bufferbekken tot overstroombare weides in te richten. Het mogelijke project wordt als positief beschouwd omdat wachtbekkens en andere watervertragende elementen best zoveel mogelijk opwaarts worden gebouwd.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Projecten steunen en wetgeving mag geen belemmering zijn in goeie initiatieven
lees meerWateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Inzetten op projectkaders die innovatie en samenwerking stimuleren
Verder inzetten op projectkaders waar nieuwe samenwerkingsverbanden, innovaties, etc gedurende een bepaalde periode kunnen worden uitgetest. Dergelijke projectkaders zijn nodig om van te leren en zo de juiste beslissingen te nemen voor de toekomst.
Een mooi voorbeeld van dergelijk projectkader waarbinnen 8 ambassadeursprojecten zijn goedgekeurd, is de Oproep Proeftuinen Droogte (2019).
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Toegankelijk maken van de Heulebeek
Door de groene zones langs de Heulebeek toegankelijk te maken kunnen we beleving creëren langs de Heulebeek. We maken de waterloop terug zichtbaar en tonen zijn troeven. Ook in het stedelijk gebied moet de waterloop terug zichtbaar gemaakt worden.
Hierdoor wordt ook het ‘Ownership’ aangewakkerd. Door als overheid zelf het goede voorbeeld te stellen en de eigenaars te duiden op de meerwaarde en de kansen van deze structuren, zullen die eigenaars makkelijker te overtuigen zijn dit door te vertalen op en langs de eigen gronden.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Van de Heulebeek een groene wandelzone maken (gedeeltes) met geboortebos, fietsbrugjes, ...
lees meerWateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Een belangrijke en effectieve bronmaatregel: water ophouden via grachtenstelsels
systematisch de gewone (baan)grachten 'verkameren' of vertrappen, hetgeen een vertraagde afvoer betekent met een betere infiltratie tot gevolg. Dit werkt ook goed bij hellingen.
Baangrachten, maar ook alle andere grachten, spelen van oudsher een belangrijke rol inzake effectief waterbeheer.
Baangrachten werden vroeger weleens ‘ingebuisd’ door plaatsgebrek binnen het openbaar domein. En grachten waren soms ook open riolen geworden.
Dankzij de continue aanpak van de openbare rioleringen kunnen grachten weer ten volle hun rol waarmaken. En waar mogelijk kan men oude ‘ingebuisde’ of gedempte grachten terug openwerken.
Bij gebrek aan ruimte voor een open gracht kan men fietspaden, voetwegen en parkeerstroken voorzien van infiltrerende RW-afvoer. Hierbij zijn geen dure en tijdrovende onteigeningen nodig. Een kanttekening is dat infiltratiebuizen geen vertraagde afvoer hebben en dat ze bij te diepe ligging voor ontwatering kunnen zorgen, wat natuurlijk niet te bedoeling is
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Voorbeeldfunctie ontharding openbaar domein
Bij heraanleg van openbaar domein per jaar een pilootproject realiseren voor ontharding en vergroening waarbij plaats gecreëerd wordt voor water – tijdelijke opvang van water op een waterplein. En duidelijk communiceren over de ontharding en waterdoorlatende verharding en het belang ervan.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Luisteren naar de wetenschappers
De overheden op de verschillende niveaus moeten meer luisteren naar de wetenschappers en de raadgevingen van hen niet naast zich neerleggen als het niet past in hun politiek plaatje.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Stopzetten van (illegaal) verhogen van weiland
Zelf woon ik niet direct aan de Heulebeek, doch bij hevige regen staan er ook soms stukken straat onder water; In de omgeving (elders ook) worden nog te vaak gronden opgehoogd, vaak illegaal. Hierdoor stroomt het regenwater snel en massaal af, naar de straten, en naar de riolen, met als gevolg wateroverlast en krijgt het water niet de kans in de bodem te sijpelen.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
De grootste buffering tegen wateroverlast is de bovenlaag van alle landerijen samen
Een groot deel van de weggrachten en grachten tussen de velden zijn in de voorbije decennia verdwenen of dichtgelegd. Zij zorgen echter voor een snelle daling van de waterstand in de teelaarde dit dma van oppervlakte drainering. Bij veel en lange regenbuien si deze bovenste laag vlug verzadigd. Bij verzadiging van deze bovenlaag stroomt alle bijkomende neerslag over de velden, met afspoeling, naar de nog aanwezige grachten. De landerijen hebben dan hetzelfde effect alsof ze zouden verhard zijn. Na de neerslag zakt terug het water in de bovenlaag. Hoe dichter het grachtenstelsel hoe vlugger de waterstand in de bovenlaag zakt. Belangrijk natuurlijk om terug capaciteit in de bovenlaag ter beschikking te hebben tegen de volgend neerslagperiode.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Bewustwordingscampagnes organiseren
lees meerWateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
doorstart van "Heerlijke Heulebeek"
“In 2008 werd vanuit Leiedal met VMM, Kuurne, Kortrijk en Wevelgem een structuurschets ‘Heerlijke Heulebeek’ opgemaakt met bijhorende projectvoorstellen, acties en maatregelen om van de Heulebeek een groene corridor te maken. Een aantal voorstellen zijn ondertussen uitgevoerd maar het rapport kan vandaag ook nog inspirerend zijn. We zien zeker een opportuniteit in het actualiseren van deze bundel om vanuit ruimtelijke ingrepen de betekenis van de beekvallei te versterken. In combinatie met de output van het huidige VMM-traject ‘Riviercontract’ kan dit leiden tot een doorstart van de ‘Heerlijke Heulebeek’ als een breed maatschappelijk project tot verhoging van de omgevingskwaliteit”
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Ontharden van de openbare ruimte
Door het ontharden van de openbare ruimte zorgen we er voor dat meer hemelwater kan infiltreren in de bodem.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Creëer een waterretentiegebied als groenzone
Maak ruimte voor water door een grootschalig infiltratiegebied aan te leggen in de buurt van de Heulebeek. Dit kan tegelijk fungeren als groen recreatiegebied in de verstedelijkte buurt. Dit gebied is een grote groenzone met waterpartijen waar hemelwater wordt opgeslagen. Dit is goed voor droge periodes en op die manier komt er minder water in één keer in de Heulebeek terecht bij hevige regenval. In het gebied liggen wadi's, vijvers, moeraszones en kruidenrijke grasvelden. Het ziet er super mooi uit en trekt veel mensen aan. Bovendien draagt een groene omgeving bij aan het welzijn van de inwoners van deze streek. Door dit aan te leggen tonen provincie West-Vlaandere en de gemeenten betrokkenheid met bewoners en initiatief voor het behalen van natuurdoelen. Perfect hiervoor is de MEWAF-site in Heule.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Handhaving en controle
Handhaving en controle van vergunningen, lozingen, verhardingen. Kortere opvolging van de uitvoer van de vergunningen en of ze op een correcte manier gebeuren, zodat boetes vermeden worden.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Overstromingszones aanleggen
Kies gebieden in het stroomgebied van de Heulebeek waar weinig mensen wonen en probeer daar graslanden vlak naast de heulebeek te verlagen, zodat bij hoge waterstanden de Heulebeek daar in de breedte kan uitbreiden zodat gebieden stroomafwaarts niet overstromen. Op die manier kan voorkomen worden dat huizen van mensen overstromen. Bij de keuze van de locatie moeten afwegingen rond schade worden gemaakt. Kies gebieden waarvan de (economische) schade duidelijk veel lager is dan de schade door overstromen van huizen. Dit gebied staat dan maar een aantal dagen per jaar blank.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Verwijder obstakels
Verwijder obstakels loodrecht op de stroomrichting van de Heulebeek. Bij overstroming en hoge waterstanden vormen deze namelijk een muur waar het water niet langs kan. Om zo min mogelikl last van hoog water te hebben moet het water zo snel mogelijk afgevoerd worden. Dit kan niet als er obstakels staan. Obstakels zijn: rijen van struiken (ligt soms wel moeilijk, want het hoort bij het oude landschap), bomenrijen (ook dit ligt vaak gevoelig bij bewoners), ruigtestroken, gebouwen, wegen die op dijkjes liggen, verhoogde delen... van zodra het element een halve meter of hoger is, is het een groot obstakel. Alles lager dan dat kan ook een obstakel zijn.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Subsidies, strengere adviezen en boetes aan bedrijven
Mensen subsidiëren die regenputten en onverharde oppervlaktes aanleggen. Negatief advies geven aan bedrijven die water wensen te lozen die niet aan norm voldoet. Vervuiling strenger beboeten.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Openleggen van ingekokerde trajecten van de Heulebeek
In het centrum van Gullegem is de Heulebeek ingekokerd. Een koker is duur in onderhoud en dit traject heeft geen zelfzuiverend vermogen of belevingswaarde. Ingekokerde trajecten moeten op termijn zoveel mogelijk terug opengelegd worden zodat de Heulebeek zijn plaats en respect terugkrijgt die hij verdient.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Plant bomen: waterpompen, lucht filters, recreatie, CO2 opname
Bossen zijn als pompen en sponzen: via evapotranspiratie pompen ze water op en dankzij hun wortels en beschermend bladerdek verhogen ze de infiltratie capaciteit van de bodem (Pena-Arancibia et al. (2019) Forests as 'spunges' and 'pumps'). Daarom stel ik voor dat we ook bomen planten in de omgeving. In plaats van de verharding van de RUP Mewaf site, is hier bijvoorbeeld plaats voor een bos (zie ook de afstromingslijnen op de onderstaande kaart: dit zal de buurtbewoners helpen). Verder geloof ik sterk dat de aanleg van meer groen en bos een positieve impact kan hebben op de ganse buurt (vb. Handson et al. (2016) The human Health and Social Benefits of Urban Forests), die gekenmerkt wordt door een erg klein oppervlakte aandeel in groen.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Uitbouw rioleringsstelsel
Verdere uitbouw rioleringsstelsel (centrale & decentrale aanpak). Het rioleringsstelsel dient verder versneld en volgens een vooropgestelde planning te worden uitgebouwd met het oog om zo veel mogelijk zuiver water ter plaatse te houden.
lees meer