Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
74
91
7
1
Deze ideeën werden reeds ingediend
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Meer aandacht voor het lozen van bemalingswater (bouwwerven)
Bronbemaling verlaagt het grondwaterniveau. Deze ingreep kan een negatieve impact hebben op fauna en flora en/of grondstabiliteit van de omgeving beïnvloeden, met soms grondverzakkingen tot gevolg.
Bij het kunstmatig verlagen van de grondwaterspiegel via een bronbemaling, ben je verplicht het opgepompte grondwater te laten infiltreren buiten de onttrekkingszone of te lozen op een riool voor regenwaterafvoer. Zo kan dit water terug de natuur in.
Als deze opties technisch niet mogelijk zijn, mag je het opgepompte water lozen op de openbare riolering. Hier moet je wel rekening houden met een kritische waarde van 10m³/u. Zolang dit debiet niet overschreden wordt, is een lozing op de riolering toegestaan. (bron: Aquafin)
Zeker nu we vaker met langdurende periodes van droogte geconfronteerd worden. Lijkt het aan de orde om zeker tijdens deze periodes nuttige toepassingen voor het beschikbare water op te leggen. Eventueel ook meer toezicht op de mogelijkheid tot infiltratie.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Overstromingszones aanleggen
Kies gebieden in het stroomgebied van de Heulebeek waar weinig mensen wonen en probeer daar graslanden vlak naast de heulebeek te verlagen, zodat bij hoge waterstanden de Heulebeek daar in de breedte kan uitbreiden zodat gebieden stroomafwaarts niet overstromen. Op die manier kan voorkomen worden dat huizen van mensen overstromen. Bij de keuze van de locatie moeten afwegingen rond schade worden gemaakt. Kies gebieden waarvan de (economische) schade duidelijk veel lager is dan de schade door overstromen van huizen. Dit gebied staat dan maar een aantal dagen per jaar blank.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Ontharden stimuleren
Stimuleer ontharding bij bedrijven en inwoners: zorg dat opritten en parkings aangelegd worden met waterdoorlatend materiaal. Voorzie eventueel een subsidie voor mensen die kiezen voor waterdoorlatend materiaal, of voorzie en subsidie voor mensen die harde grond vervangen door waterdoorlatende ondergrond.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Cascadevijvers in de bovenlopen: water én wandeling in natte en droge tijden
In de heuvelachtige bovenlopen van Heulebeek en Passendalebeek in Passendale, Zonnebeke, Moorslede en Beselare zijn veel valleitjes waar je water op kan houden mits het bouwen van dammen. Dit kunnen vijvers in cascade zijn. 's Winters kunnen ze overtollig water lang in de bovenloop houden, 's zomers kan de watervoorraad gebruikt worden voor landbouwdoeleinden. Tussendoor vullen ze het grondwater aan. Mits natuurvriendelijke oevers kunnen het leuke natuur- en wandelgebieden worden. Rietkragen kunnen het water ook verder zuiveren.
De voorwaarde is wel dat de paar grote bedrijven die 'aan de bron' van beide beken veel afvalwater lozen, het water verder zuiveren dan vandaag het geval is. Anders zullen het levenloze vijvers met veel algenbloei worden.
In de bovenloop van de Heulebeek was er minstens tot in de 18e eeuw een grote vijver, Loonsvijver genaamd. Die kan hersteld worden, dan heb je er nog een mooi verhaal bij.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Een vernieuwende bronmaatregel: ‘vergrachten’ zonder onteigeningen
de 'vergrachting' kan men realiseren door een kunstmatige gracht uit te werken met aaneengeschakelde bakken. Hierin wordt het hemelwater afkomstig van de wegenis, de omgevende verhardingen en drainagestelsels gebufferd en geïnfiltreerd. Daarbovenop zorgt een intelligente overkapping voor een fietspad, voetpad of parkeerstroken. Hierbij is de bufferende capaciteit 5 x hoger dan de klassiek voorziene infiltratiebuis (diameter 500). Naast een doorgedreven buffering van ruim 1.500 l/m kan men ook nutsleidingen integreren in het systeem zodat een return wordt gerealiseerd wat o.a. de kostprijs vrij gunstig beïnvloedt. Deze bakken kunnen tevens fungeren als openbare regenwaterreservoirs die kunnen aangesproken worden bij langere droogteperiodes.
Sterke troeven:
• zonder ruimteverlies
• waarbij onteigeningen niet meer nodig zijn
• een hoog rendement, dankzij een schaalbare mix tussen buffering en infiltratie
• integratie van nutsleidingen
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Oeverzones aanleggen langs de Heulebeek
Decennialang heeft de mens waterlopen aangepast aan zijn eigen behoeften. Veel waterlopen zijn recht getrokken, verdiept, ingedijkt of opgestuwd. Dit werd bijvoorbeeld gedaan om valleigronden te draineren en overstromingen te vermijden. Vele waterlopen en valleien verloren zo hun natuurlijke karakter. Waar mogelijk proberen we deze natuurlijke toestand te herstellen en zo de watergebonden natuur meer kansen te bieden.
-Ze vormen voor dier en plant een natuurlijke verbinding tussen water en land;
-Ze voorkomen dat meststoffen, pesticiden en landbouwgrond rechtstreeks in de waterloop belanden;
-Ze versterken de oever op een natuurlijke manier;
-Ze brengen hengelaars en wandelaars bovendien dichter bij de rivier.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
strikte regulering bemesting percelen naast Heulebeek
Op vele plekken ligt er een vorm van landbouw langs de oevers van de Heulebeek (vnl. in Heule). Ik weet zelf niet voldoende over de vorm van landbouw die er uitgevoerd wordt, maar indien er sprake is van bemesting heeft dit een heel negatief effect op de waterkwaliteit. Wanneer er mest in de Heulebeek terecht komt, ontstaat eutrofiëring (vermesting), waardoor het voor zeer veel dier- en plantensoorten onmogelijk wordt om in de Heulebeek te leven. Idealiter moet er in het hele inzijgings- en afstroomgebied minder bemest worden en enkel met ruwe stalmest. Dit is vaak een bijna onmogelijke vraag aan agrariërs. Een zone langs de oever instellen waar niet bemest mag worden, zodat er minder mest door afspoeling in de beek terecht komt, is dan de beste oplossing.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Wachtbekkens en andere watervertragende elementen moeten zoveel mogelijk opwaarts worden gebouwd
Wachtbekkens bouwen op de hoofdwaterloop in het midden van het stroomgebied, bv voor de Heulebeek thv Dadizele, aan de kerk in Ledegem, Moorsele op nog meer afwaarts hebben weinig effect.
De debieten die daar toekomen zijn bij zware buien groter dan de afvoercapaciteit van de waterloop en deze debieten komen toe met veel vertraging op zo'n afwaartse locatie en blijven soms dagen aanhouden. Een wacht bekken, zelfs al is het off-line, is nooit groot genoeg. Bij de hydraulische moddelering van Heulebeek moest ik vaststellen dat de berekende buffering afwaarts de kerk van Ledegem op het grondgebied Moorsele met een buffercapaciteit van 700.000m³ slechts een waterstandsvermindering thv de kerk had van een 10 cm. Ook afwaarts was er weinig effect, 20cm net na het wachtbekken gaande naar geen effect net voorbij Moorsele.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Inzetten op projectkaders die innovatie en samenwerking stimuleren
Verder inzetten op projectkaders waar nieuwe samenwerkingsverbanden, innovaties, etc gedurende een bepaalde periode kunnen worden uitgetest. Dergelijke projectkaders zijn nodig om van te leren en zo de juiste beslissingen te nemen voor de toekomst.
Een mooi voorbeeld van dergelijk projectkader waarbinnen 8 ambassadeursprojecten zijn goedgekeurd, is de Oproep Proeftuinen Droogte (2019).
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Een belangrijke en effectieve bronmaatregel: water ophouden via grachtenstelsels
systematisch de gewone (baan)grachten 'verkameren' of vertrappen, hetgeen een vertraagde afvoer betekent met een betere infiltratie tot gevolg. Dit werkt ook goed bij hellingen.
Baangrachten, maar ook alle andere grachten, spelen van oudsher een belangrijke rol inzake effectief waterbeheer.
Baangrachten werden vroeger weleens ‘ingebuisd’ door plaatsgebrek binnen het openbaar domein. En grachten waren soms ook open riolen geworden.
Dankzij de continue aanpak van de openbare rioleringen kunnen grachten weer ten volle hun rol waarmaken. En waar mogelijk kan men oude ‘ingebuisde’ of gedempte grachten terug openwerken.
Bij gebrek aan ruimte voor een open gracht kan men fietspaden, voetwegen en parkeerstroken voorzien van infiltrerende RW-afvoer. Hierbij zijn geen dure en tijdrovende onteigeningen nodig. Een kanttekening is dat infiltratiebuizen geen vertraagde afvoer hebben en dat ze bij te diepe ligging voor ontwatering kunnen zorgen, wat natuurlijk niet te bedoeling is
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
betonstop hard maken, broeikasgassen doen verminderen, milieu-onvriendelijke producten belasten
de betonstop heeft er enkel toe geleid dat alle bouwpromotoren nog harder in actie zijn geschoten om in de kortst mogelijke tijd nog zoveel mogelijk bouwsels te realiseren, dit kan de bedoeling niet geweest zijn van de betonstop.
rekeningrijden een feit maken zodat mensen hun autokilometers beter in acht nemen. als je moet betalen per gereden km zal dat mensen doen nadenken over hun mobiliteit. de trein nemen moet goedkoper worden dan de auto nemen. fietsers meer ruimte en autoriteit geven in het verkeer.
producten die nefast zijn voor natuur en milieu zijn soms noodzakelijk maar moeten dan extra duur worden zodat mensen 2x nadenken voor ze zich die aanschaffen
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Creëren van beleving en gezondheid
Wat vroeger voor ons een ravotzone was met gewoon gras en een bergje bij de Emiel Hullebroecklaan, wordt nu een natuurlijk avontuurlijke speelzone aangelegd met hogere kwaliteit: door middel van reliëf en infrastructuur (brug, paden, glijbaan, kijkhut -denk ik) beleven de kinderen een aangename tijd in de natuur. Door het spelen in de natuur leren ze er mee omgaan, leren ze omgaan met het water in de buurt en ontwikkelen ze hun lichamelijke, maar ook mentale en sociale vaardigheden.
Door het aanleggen van een pad kunnen zowel de grote als kleine Heulenaars (zonder zich met de auto te verplaatsen) een kwalitatieve en gevarieerde natuurwandeling te maken
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
campagne lanceren om Waterscans (-audits) bij bedrijven te promoten
Campagne lanceren om het belang van rationeel waterbeheer bij bedrijven te promoten. Er zijn reeds initiatieven die hier ondersteuning in bieden oa:
-LED H2O waarbij gratis eerstelijnsadvies en een beperkte waterscan kan worden aangevraagd, -VLAIO KMO portefeuille (pijler advies, enz.. Dit moet wel gebeuren met adviesbureaus die geregistreerd zijn binnen de KMO-portefeuille als dienstverlener. Ook mag het advies niet gaan over zaken die verplichtend zijn voor het bedrijf bijv. in het kader van de milieuregelgeving.
- enz.
Vaak zijn deze ondersteunende maatregelen bij bedrijven niet of onvoldoende gekend. Dus enerzijds promotie, maar anderzijds ook blijven middelen ter beschikking stellen om bedrijven te stimuleren om op rationeel waterbeheer in te zetten.
Binnen een waterscan (-audit):
- nagaan brongerichte maatregelen
- mogelijke alternatieve waterbronnen bekijken (afbouw leidingwater en grondwatergebruik)
- hergebruik mogelijkheden in kaart brengen
-...
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Burgers ondersteunen
Door het uitwerken van een goed en doordacht subsidiebeleid kunnen we de bewoners stimuleren om te investeren in groendaken, hemelwaterputten, biodiverse tuinen, IBA …
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Niet te lang dralen om projecten op te starten
lees meerWateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Inzetten op innovatieve filters die stikstof en fosfor opvangen
Inzetten op innovatieve filters die stikstof en fosfor opvangen vooraleer het in rivieren en beken terecht komt. Hier kan geleerd worden uit het NuReDrain project - https://www.vlakwa.be/projecten/demonstratieprojecten/lopende-projecten/nuredrain/,
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Ontharden van de openbare ruimte
Door het ontharden van de openbare ruimte zorgen we er voor dat meer hemelwater kan infiltreren in de bodem.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Sanering Toortelbeek, Rakebosbeek en Vaarnewijkbeek
We plannen - samen met de gemeenten - om in de komende jaren rioleringswerken uit te voeren in Heule, Wevelgem, Kuurne en Lendelede om zo de waterkwaliteit van de Toortelbeek, Rakebosbeek en Vaarnewijbeek beduidend te gaan verbeteren.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Toegankelijk maken van de Heulebeek
Door de groene zones langs de Heulebeek toegankelijk te maken kunnen we beleving creëren langs de Heulebeek. We maken de waterloop terug zichtbaar en tonen zijn troeven. Ook in het stedelijk gebied moet de waterloop terug zichtbaar gemaakt worden.
Hierdoor wordt ook het ‘Ownership’ aangewakkerd. Door als overheid zelf het goede voorbeeld te stellen en de eigenaars te duiden op de meerwaarde en de kansen van deze structuren, zullen die eigenaars makkelijker te overtuigen zijn dit door te vertalen op en langs de eigen gronden.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Maak geleidelijk oplopende oevers
De oevers van de Heulebeek zijn nu op de meeste plaatsen die ik ken heel steil en recht. Door de oeverzone te verbreden en de oever zelf minder steil te maken, zal er minder wateroverlast zijn. Bovendien houden veel dieren en planten van de plas-dras situatie die op die manier langs de oevers ontstaat. Het ondiepe deel zal een goede plek zijn voor veel vissoorten.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Projectkaders opzetten
cfr water-land-schappen
financiële, fiscale steunmaatregelen
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Verwijder obstakels
Verwijder obstakels loodrecht op de stroomrichting van de Heulebeek. Bij overstroming en hoge waterstanden vormen deze namelijk een muur waar het water niet langs kan. Om zo min mogelikl last van hoog water te hebben moet het water zo snel mogelijk afgevoerd worden. Dit kan niet als er obstakels staan. Obstakels zijn: rijen van struiken (ligt soms wel moeilijk, want het hoort bij het oude landschap), bomenrijen (ook dit ligt vaak gevoelig bij bewoners), ruigtestroken, gebouwen, wegen die op dijkjes liggen, verhoogde delen... van zodra het element een halve meter of hoger is, is het een groot obstakel. Alles lager dan dat kan ook een obstakel zijn.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Stopzetten van (illegaal) verhogen van weiland
Zelf woon ik niet direct aan de Heulebeek, doch bij hevige regen staan er ook soms stukken straat onder water; In de omgeving (elders ook) worden nog te vaak gronden opgehoogd, vaak illegaal. Hierdoor stroomt het regenwater snel en massaal af, naar de straten, en naar de riolen, met als gevolg wateroverlast en krijgt het water niet de kans in de bodem te sijpelen.
lees meer
Wateroverlast, droogte of waterkwaliteit. Wat kan de overheid doen?
Openleggen van ingekokerde trajecten van de Heulebeek
In het centrum van Gullegem is de Heulebeek ingekokerd. Een koker is duur in onderhoud en dit traject heeft geen zelfzuiverend vermogen of belevingswaarde. Ingekokerde trajecten moeten op termijn zoveel mogelijk terug opengelegd worden zodat de Heulebeek zijn plaats en respect terugkrijgt die hij verdient.
lees meer